Do którego sądu wnieść sprawę? cz.1 - trafić pod właściwy adres
§5

Do którego sądu wnieść sprawę? cz.1 - trafić pod właściwy adres

Czytając pisma prawnicze lub porady prawne możemy natknąć się na wyrażenie „sąd właściwy”. Co ono dokładnie oznacza i który sąd będzie „właściwym” w przypadku konkretnej sprawy? Gdzie złożyć pozew i do którego sądu zostaniemy wezwani na rozprawę? I jak dokonać „właściwego” wyboru odpowiedniego sądu, który będzie rozpatrywał naszą sprawę w pierwszej instancji? Odpowiedzi udzielamy poniżej.

Tzw. właściwość miejscowa sądu to nic innego jak terytorialny zakres kompetencji sądu. Wybór sądu tylko z pozoru i w nielicznych sytuacjach jest łatwym zadaniem i znacznie komplikuje życie w przypadku, gdy uczestnicy sporu pochodzą z różnych krańców Polski. Według ogólnej zasady wnosimy pozew do tego sądu, w okręgu którego zamieszkuje pozwana przez nas osoba lub posiada siedzibę pozwana przez nas firma lub instytucja. Jeśli zatem Pan Kowalski z Krakowa będzie chciał pozwać do sądu Pana Iksińskiego z Warszawy, ten pierwszy będzie musiał skierować swoje pismo do Warszawy, a następnie udać się na rozprawę do stolicy. Z uwagi na to, że od każdej reguły są wyjątki, poniżej wskazujemy najczęstsze sytuacje, w których tzw. właściwość miejscowa sądu jest określana w inny sposób.

Na przykład w  przypadku spraw o rozwód lub separację sądem, który będzie rozstrzygał jest ten, w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie miejsce zamieszkania, ale pod warunkiem że jeżeli choć jedno z nich cały czas zamieszkuje w tym okręgu. Jeśli ten warunek nie jest spełniony - właściwym będzie sąd miejsca zamieszkania pozwanego.

Natomiast w przypadku spraw dotyczących dziedziczenia lub zachowku pozew wnosi się do sądu odpowiadającego ostatniemu miejscu zamieszkania osoby zmarłej (spadkodawcy), a jeżeli tego miejsca nie da się ustalić, pozew należy wnieść do sądu, na którego terenie znajduje się odziedziczona własność. Niestety w przypadku rodziny rozsianej po całym kraju będzie to oznaczało konieczność udania się na rozprawę do sądu znajdującego się w innym mieście.

Najogólniej rzecz biorąc w przypadku spraw dotyczących własności nieruchomości, należy złożyć pozew jedynie do sądu właściwego z punktu widzenia położenia nieruchomości.

W przypadku spraw wynikających z niewłaściwego wykonania lub całkowitego niewywiązania się z umowy pozew można wnieść do sądu właściwego dla miejsca wykonania umowy lub miejsca zamieszkania pozwanego - możemy więc pozwać nierzetelną firmę w miejscu jej siedziby lub w miejscu, w którym wykonywała swoje usługi.

W razie wątpliwości dotyczących określenia tzw. właściwości miejscowej sądu, warto zwrócić się do punktu informacyjnego lub prawnika, żeby uniknąć niepotrzebnej straty czasu wynikającej z przekazania sprawy w ręce niewłaściwej instytucji. Dodatkowo warto przygotować się psychicznie na konieczność dojazdu na rozprawy do sądu w innym mieście i związane z tym koszty i niedogodności.